پرسش: آیا در پرونده‌های گواهی عدم امکان سازش خسارت دادرسی قابل مطالبه است؟

 

کتاب پرسش و پاسخ دعاوی خانواده جلد اول

دعاوی خانواده 1

نظر اکثریت

اگر تقاضای گواهی عدم امکان سازش از ناحیه زوج باشد خسارت دادرسی قابل مطالبه نیست به لحاظ اینکه بر فرض پذیرش زوجه به طلاق، زوج مکلف است برای اخذ گواهی عدم امکان سازش به‌موجب ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق مصوب 1371 مجمع تشخیص مصلحت نظام به محکمه رجوع کرده و گواهی عدم امکان سازش از دادگاه اخذ کند. زوجه مسبب ورود خسارت دادرسی به خواهان یعنی زوج نیست تا از باب تسبیب مکلف به پرداخت هزینه باشد، اما اگر متقاضی گواهی عدم امکان سازش زوجه باشد به لحاظ عسر و حرج و از باب تخلف زوج از شروط ضمن عقد به نظر می‌رسد که خسارات دادرسی که زوجه پرداخت کرده از زوج قابل مطالبه است. در واقع سبب ورود خسارت دادرسی به زوجه زوج بوده است.

نظر اقلیت

گروه اول: طلاق ناشی از تخلف زن از وظایف همسری یا سوء اخلاق و رفتار زوجه باشد خسارت دادرسی از زوجه قابل مطالبه است والا قابل مطالبه نیست در بقیه موارد نظر اکثریت تأیید می‌شود.

گروه دوم: به استناد ماده 515 قانون آیین دادرسی در امور مدنی خواهان مطلقاً حق دارد هزینه دادرسی را از خوانده مطالبه کند. در گواهی عدم امکان سازش نیز وقتی زوجه خوانده است باید به خسارت دادرسی محکوم شود.

نظر کمیسیون نشست قضائی (4) مدنی

در دعوای زوج علیه زوجه برای تحصیل گواهی عدم امکان سازش، درخواست خسارت مربوط به هزینه دادرسی قابل پذیرش نیست؛ زیرا این زوج است که برای مطلقه کردن همسرش نیازمند اخذ گواهی عدم امکان سازش است و مخارج دادرسی به عهده خود اوست زیرا زوجه سبب ورود خسارت دادرسی نشده است چون رفتار زوج برای زوجه ایجاد عسر و حرج کرده و در واقع مسبب درخواست گواهی عدم امکان سازش، اعمال خلاف رویه و عرف زوج است و برحسب مقررات ماده 515 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی زوج باید خسارت وارده به زوجه را در صورت مطالبه به وی بپردازد.