پرسش: آیا در خصوص مزاحمت یا تصرف عدوانی یا ممانعت از حق که متهم از نظر کیفری به لحاظ فقدان سوءنیت تبرئه می‌شود می‌توان ضمن حکم به رفع مزاحمت و اعاده وضع به حالت سابق حکم داد یا شاکی باید دادخواست حقوقی تقدیم کند؟

 

پرسش و پاسخ های دعاوی تصرف

%d8%aa%d8%b5%d8%b1%d9%81

 

نظر اول

در مواردی که شکایت ایجاد مزاحمت یا تصرف عدوانی یا ممانعت از حق به لحاظ فقدان سوءنیت منجر به صدور حکم برائت متهم شود با توجه به قسمت اخیر ماده 690  قانون مجازات اسلامی دادگاه موظف است نسبت به اعاده وضع به حالت سابق رأی مقتضی صادر کند اعم از اینکه متهم بنایی را ایجاد کرده باشد یا خیر و در تبصره ماده 690  قانون مذکور نیز مقنن اعلام کرده که دادگاه موظف است دستور متوقف ماندن عملیات متجاوز را تا صدور حکم قطعی صادر کند.

نظر دوم

در مواردی که متهم به لحاظ عدم احراز سوءنیت برائت حاصل کند در حالت عادی ضمن صدور حکم برائت دادگاه حکم به اعاده وضع به حال سابق صادر می‌کند ولی زمانی که متهم ساخت و سازی در ملک متنازع فیه کرده باشد در این گونه موارد می توان شاکی را ارشاد حقوق کرد که دادخواست قلع و قمع بنا و یا اشجار را بدهد و تبصره 2 ماده  690  قانون مجازات اسلامی نیز با توجه به واژه (مدعی) و ذکر قلع و قمع بنا و خلع ید مبین این امر است.

نظر کمیسیون نشست قضائی (3)

به موجب نص صریح ماده 690  قانون مجازات اسلامی با احراز عدوانی بودن ید متصرف دادگاه حکم به مجازات و رفع تصرف صادر خواهد کرد اما چنانچه به هر علت از جمله عدم احراز سوء نیت، مشتکی‌عنه از اتهام تصرف عدوانی یا مزاحمت یا ممانعت از حق تبرئه شود موردی برای صدور رفع تجاوز نیست و موضوع به یک امر حقوقی تغییر خواهد کرد و شاکی طبق مقررات حاکم به موضوع باید اقدام کند مخصوصاً با تصویب قانون اصلاح قانون تشکیل دادگاه‌های  عمومی و انقلاب و تفکیک دادگاه‌های  عمومی به حقوقی و کیفری با صدور حکم برائت رسیدگی به موضوع در صلاحیت دادگاه‌های حقوقی است و در دادگاه‌های  حقوقی شروع دعواتابع مقررات خاص  است.